Cảnh báo lún sụt mặt đất do khai thác không gian ngầm ở các đô thị và các giải pháp phòng ngừa


Nguyễn Thành Nam 1, Nguyễn Xuân Mãn 2
1 Cục Kinh tế, Bộ Xây dựng
2 Đại học Mỏ - Địa chất
Email: [email protected]
Điện thoại:
    0     106
  • gplus
  • pinterest

Tóm tắt báo cáo

Khai thác không gian ngầm đô thị là sự phát triển tất yếu trong quy hoạch đô thị ở các thành phố lớn trên thế giới và ở Việt Nam. Khái niệm khai thác không gian ngầm được hiểu với nghĩa rộng là quá trình tự nhiên và nhân tạo sử dụng lòng đất phục vụ phát triển đô thị, đáp ứng nhu cầu của đời sống kinh tế - xã hội một cách bền vững. Với cách hiểu đó, khai thác không gian ngầm đô thị bao gồm: Xây dựng các công trình ngầm (CTN) với nhiều mục đích sử dụng như giao thông, kho chứa, gian hàng, rạp hát, bãi để xe ngầm, nhà máy sản xuất ngầm; Khai thác khoáng sản: Khai thác nước dưới đất, khai thác chất lỏng như dầu, các dung dịch khác; Khai thác khoáng sản bằng hầm lò; Hang động và xói ngầm, cát chảy tạo không gian rỗng trong lòng đất. Khai thác không gian ngầm thường kéo theo sự hình thành không gian rỗng (khoảng trống) trong lòng đất; gây nên sự mất cân bằng của địa tầng; từ đó làm thay đổi trạng thái ứng suất – biến dạng của địa tầng. Qúa trình trên đây diễn ra với các đặc điểm, tính chất, quy mô rất khác nhau và phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Nếu quá trình này không được dừng hay hạn chế sẽ dẫn đến lún sụp đất của địa tầng và tạo nên các vùng lún sụp lên đến mặt đất tự nhiên; tạo ra các hố sụp lún (hố tử thần). Đây là hiện tượng tai biến địa chất, tai biến kỹ thuật làm thiệt hại lớn đến đời sống kinh tế - xã hội của đô thị.Do đó việc điều tra, khảo sát để dự báo, xác định nguyên nhân, cơ chế của hiện tượng để tìm ra giải pháp ngăn ngừa, giảm tổn thất là vấn đề cấp bách. Báo cáo này đề cập đến một số vấn đề của hiện tượng lún sụp mặt đất nhằm tìm ra giải pháp ngăn ngừa, phòng tránh thích hợp.

Toàn văn báo cáo





Danh sách bình luận


Tham gia bình luận

Đánh giá:
Cảnh báo lún sụt mặt đất do khai thác không gian ngầm ở các đô thị và các giải pháp phòng ngừa Report description: Khai thác không gian ngầm đô thị là sự phát triển tất yếu trong quy hoạch đô thị ở các thành phố lớn trên thế giới và ở Việt Nam. Khái niệm khai thác không gian ngầm được hiểu với nghĩa rộng là quá trình tự nhiên và nhân tạo sử dụng lòng đất phục vụ phát triển đô thị, đáp ứng nhu cầu của đời sống kinh tế - xã hội một cách bền vững. Với cách hiểu đó, khai thác không gian ngầm đô thị bao gồm: Xây dựng các công trình ngầm (CTN) với nhiều mục đích sử dụng như giao thông, kho chứa, gian hàng, rạp hát, bãi để xe ngầm, nhà máy sản xuất ngầm; Khai thác khoáng sản: Khai thác nước dưới đất, khai thác chất lỏng như dầu, các dung dịch khác; Khai thác khoáng sản bằng hầm lò; Hang động và xói ngầm, cát chảy tạo không gian rỗng trong lòng đất. Khai thác không gian ngầm thường kéo theo sự hình thành không gian rỗng (khoảng trống) trong lòng đất; gây nên sự mất cân bằng của địa tầng; từ đó làm thay đổi trạng thái ứng suất – biến dạng của địa tầng. Qúa trình trên đây diễn ra với các đặc điểm, tính chất, quy mô rất khác nhau và phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Nếu quá trình này không được dừng hay hạn chế sẽ dẫn đến lún sụp đất của địa tầng và tạo nên các vùng lún sụp lên đến mặt đất tự nhiên; tạo ra các hố sụp lún (hố tử thần). Đây là hiện tượng tai biến địa chất, tai biến kỹ thuật làm thiệt hại lớn đến đời sống kinh tế - xã hội của đô thị.Do đó việc điều tra, khảo sát để dự báo, xác định nguyên nhân, cơ chế của hiện tượng để tìm ra giải pháp ngăn ngừa, giảm tổn thất là vấn đề cấp bách. Báo cáo này đề cập đến một số vấn đề của hiện tượng lún sụp mặt đất nhằm tìm ra giải pháp ngăn ngừa, phòng tránh thích hợp.


Canh bao lun sut mat dat do khai thac khong gian ngam o cac do thi va cac giai phap phong ngua


Khai thac khong gian ngam do thi la su phat trien tat yeu trong quy hoach do thi o cac thanh pho lon tren the gioi va o Viet Nam. Khai niem khai thac khong gian ngam duoc hieu voi nghia rong la qua trinh tu nhien va nhan tao su dung long dat phuc vu phat trien do thi, dap ung nhu cau cua doi song kinh te - xa hoi mot cach ben vung. Voi cach hieu do, khai thac khong gian ngam do thi bao gom: Xay dung cac cong trinh ngam (CTN) voi nhieu muc dich su dung nhu giao thong, kho chua, gian hang, rap hat, bai de xe ngam, nha may san xuat ngam; Khai thac khoang san: Khai thac nuoc duoi dat, khai thac chat long nhu dau, cac dung dich khac; Khai thac khoang san bang ham lo; Hang dong va xoi ngam, cat chay tao khong gian rong trong long dat. Khai thac khong gian ngam thuong keo theo su hinh thanh khong gian rong (khoang trong) trong long dat; gay nen su mat can bang cua dia tang; tu do lam thay doi trang thai ung suat – bien dang cua dia tang. Qua trinh tren day dien ra voi cac dac diem, tinh chat, quy mo rat khac nhau va phu thuoc vao nhieu yeu to. Neu qua trinh nay khong duoc dung hay han che se dan den lun sup dat cua dia tang va tao nen cac vung lun sup len den mat dat tu nhien; tao ra cac ho sup lun (ho tu than). Day la hien tuong tai bien dia chat, tai bien ky thuat lam thiet hai lon den doi song kinh te - xa hoi cua do thi.Do do viec dieu tra, khao sat de du bao, xac dinh nguyen nhan, co che cua hien tuong de tim ra giai phap ngan ngua, giam ton that la van de cap bach. Bao cao nay de cap den mot so van de cua hien tuong lun sup mat dat nham tim ra giai phap ngan ngua, phong tranh thich hop.
Hội nghị 45 năm Viện Cơ hoinghi45nam.imech.ac.vn Hà Nội, Việt Nam 264 Đội Cấn, Ba Đình VN-HN 10000 VN 024.38325541